Οι κινήσεις της κυβέρνησης στο θέμα της ονομασίας.

Της Δώρας Αντωνίου

Παρά την επισήμανση, αμέσως μετά τη συνάντηση, την περασμένη Πέμπτη στις Βρυξέλλες, του πρωθυπουργού κ. Γιώργου Παπανδρέου με τον Σκοπιανό ομόλογό του, Νίκολα Γκρούεφσκι, ότι το πλαίσιο για την εξεύρεση λύσης στο θέμα της ονομασίας παραμένει ο ΟΗΕ, πολλοί στην Αθήνα δεν θεωρούν απίθανη την αλλαγή διαδικασίας διαπραγμάτευσης.

Η αιφνίδια πρωτοβουλία του κ. Παπανδρέου για συνάντηση με τον κ. Γκρούεφσκι στο περιθώριο του συμβουλίου κορυφής, προκάλεσε σε διπλωματικούς και όχι μόνο, κύκλους, εκτιμήσεις για πιθανή αντικατάσταση της διαδικασίας που εξελίσσεται υπό τον Μάθιου Νίμιτς από απευθείας διαπραγμάτευση ανάμεσα στα δύο μέρη ή για μια παράλληλη διαδικασία.

Το ενδεχόμενο διεφάνη αρχικά από μία δήλωση, την περασμένη εβδομάδα, του αναπληρωτή υπουργού Εξωτερικών κ. Δημήτρη Δρούτσα, ο οποίος, απαντώντας σε σχετική ερώτηση, ανέφερε ότι είναι «αυτονόητο και δείγμα σοβαρότητας για μια κυβέρνηση και το υπουργείο Εξωτερικών να εξετάζει όλους τους πιθανούς τρόπους και να είναι έτοιμη για όλα».

Ετσι, ενώ, όπως αναφέρουν διπλωματικές πηγές, ο Μάθιου Νίμιτς αναμένει, από τις εκλογές και μετά, ένα μήνυμα από την Αθήνα, που θα του δώσει το «πράσινο φως» να κινήσει εκ νέου τη διαπραγμάτευση, αυτό δεν έχει γίνει ακόμα. Μάλιστα, ο ειδικός μεσολαβητής φέρεται να έχει διαμηνύσει ότι θα επιθυμούσε να έχει αρκετό χρόνο για ένα κύκλο επαφών και κατάθεση νέας πρότασης εντός του χρονοδιαγράμματος που θέτει η σύνοδος κορυφής του Δεκεμβρίου, στην οποία τα Σκόπια επιδιώκουν, μετά τη θετική έκθεση της Κομισιόν, να λάβουν ημερομηνία έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων.

Ο πρωθυπουργός προτίμησε να ακολουθήσει και στο θέμα της ονομασίας της ΠΓΔΜ, όπως έκανε και στο ελληνοτουρκικό μέτωπο με τη συνάντηση με τον Ταγίπ Ερντογάν, μια κατ’ αρχήν απευθείας προσέγγιση με την ηγεσία της γειτονικής χώρας, με σκοπό, όπως αναφέρουν πηγές του υπουργείου Εξωτερικών, να καταστήσει άμεσα, χωρίς τη διαμεσολάβηση τρίτων, σαφείς τις προθέσεις της Αθήνας. Να ξεκαθαρίσει ότι χωρίς επίλυση στο πλαίσιο της σύνθετης ονομασίας με γεωγραφικό προσδιορισμό για κάθε χρήση, τα Σκόπια δεν θα πρέπει να προσδοκούν πρόοδο στην ευρωπαϊκή προοπτική τους. Το θετικό της επιλογής του να κάνει ο ίδιος την πρώτη επαφή με την ηγεσία της γειτονικής χώρας, είναι ότι σε μια διαπραγμάτευση, η οποία λόγω της αδιαλλαξίας των Σκοπίων έδειχνε να βρίσκεται σε παρατεταμένο τέλμα, το κλίμα αναθερμάνθηκε.

Τα μέσα μαζικής ενημέρωσης της ΠΓΔΜ υποδέχθηκαν θερμά την είδηση της συνάντησης των δύο πρωθυπουργών, που φαίνεται να καλλιέργησε κλίμα αισιοδοξίας και ελπίδας για αποτελμάτωση της διαδικασίας. Μένει να φανεί εάν την αίσθηση αυτή συμμερίζεται και η πολιτική ηγεσία των Σκοπίων και, κυρίως, εάν είναι διατεθειμένη να κάνει αποφασιστικά βήματα στο θέμα της ονομασίας υπό την προοπτική προόδου στην ευρωπαϊκή πορεία. Η εναλλακτική είναι, με «όπλο» τη θετική έκθεση της Κομισιόν, να καταλογίσει στην Αθήνα ότι δημιουργεί κωλύματα στην ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας, με επίκεντρο ένα διμερές θέμα, κάτι που αντίκειται τόσο στις διαδικασίες της Ε.Ε. όσο και στα προβλεπόμενα από την Ενδιάμεση Συμφωνία. Ανάλογη τακτική ακολούθησε και σε σχέση με τη διαδικασία ένταξης στο ΝΑΤΟ που ανεκόπη από την Αθήνα στο Βουκουρέστι, για την οποία έχει προσφύγει εναντίον της Ελλάδας στη Χάγη.

Νέα πρόταση.

Η αναφορά, μετά τη συνάντηση της Πέμπτης, ότι η διαδικασία συνεχίζεται στο πλαίσιο του ΟΗΕ, δίνει στον Μάθιου Νίμιτς το «πράσινο φως» να αρχίσει και πάλι να κινείται στην κατεύθυνση κατάθεσης νέας πρότασης, κάτι που είναι πιθανό να γίνει εντός των επόμενων εβδομάδων. Δεν μπορεί να αποκλεισθεί, πάντως, και ο απευθείας χειρισμός του θέματος από τον ίδιο τον κ. Παπανδρέου, εάν οι εξελίξεις διαμορφώσουν την κατάλληλη δυναμική. Αλλωστε, συνεργάτες του πρωθυπουργού υπενθυμίζουν ότι ως υπουργός Εξωτερικών του Κώστα Σημίτη είχε, το 2001, συμβάλει στη διαπραγμάτευση που οδήγησε σε κατ’ αρχήν συμφωνία με τον τότε πρωθυπουργό της ΠΓΔΜ, Λιούπκο Γκεοργκίεφσκι, για την ονομασία Gorna Makedonija (Ανω Μακεδονία).

Παράλληλα, όπως αναφέρουν πηγές του υπουργείου Εξωτερικών, η Αθήνα θα κινηθεί διπλωματικά για να ενημερώσει τους Ευρωπαίους εταίρους ως προς τις κινήσεις της σχετικά με την ΠΓΔΜ το προσεχές διάστημα και μέχρι τη σύνοδο κορυφής του Δεκεμβρίου. Με διακηρυγμένη δημόσια τη διάθεσή της να προωθήσει την ένταξη όλων των χωρών των δυτικών Βαλκανίων στην Ε.Ε., θα επιδιώξει συμμαχίες για μη ορισμό ημερομηνίας έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων, εφόσον το θέμα της ονομασίας παραμείνει άλυτο.

ΠΗΓΗ