Τεκμηριωμένα στοιχεία για την χρησιμότητα ή καλύτεςρα την κρισιμότητα των συστημάτων AACMI στην αεροπορική εκπαίδευση φέρνει σήμερα στην δηοσιότητα το defencenet.gr μετά το τραγικό ατύχημα της 26ης Αυγούστου.
Ο βασικός λόγος ποπυ αναγκαστήκαμε να προχωρήσουμε στην τεκμηριωμένη έρευνα πέρα από το αρχικό δημοσίευμα είναι γιατί κάποιοι -πολιτικιί, αλλά και ανώτατοι ένστολοι – σε μία προσπάθεια να αποποιηθούν των ευθυνών τους υποστήριξαν καταφανή ψεύδη τα οποία αναπαρήγαγαν εν συνεχεία κάποια δημοσιογραφικά «παπαγαλάκια».
Τουλάχιστον σε απάντησή του στην Βουλή για το θέμα, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Ε.Βενιζέλος επιβεβαιώνει πλήρως τα όσα από την πρώτη στιγμή υποστήριξε το defencenet.gr για την κρισιμότητα της ύπαρξης του AACMI.
Πολλά ακούστηκαν για τα αίτια του ατυχήματος, αλλά αναμφίβολα τίποτα δεν μπορεί να ειπωθεί με ακρίβεια μέχρι την ανακοίνωση του επίσημου πορίσματος της επιτροπής της ΠΑ που ερευνά το ατύχημα. Όμως αυτό που μπορούμε να αποκομίσουμε από αντίστοιχα ατυχήματα που έχουν συμβεί στο εξωτερικό και πιο ειδικά σε Αεροπορίες των χωρών του ΝΑΤΟ, είναι ότι υπάρχουν τελικά τρόποι που μας επιτρέπει να περιορίσουμε ακόμα και να αποτρέψουμε τις πιθανότητες πρόκλησης ανάλογων ατυχημάτων.
Εδώ και δύο περίπου δεκαετίες οι Αεροπορίες της Δύσης χρησιμοποιούν τα συστήματα ΑACMI (μεταξύ των οποίων και η τουρκική Αεροπορία) τα οποία αν και κατά κόρον χρησιμοποιούνται για την αναβάθμιση της εκπαίδευσης των πιλότων παρέχουν και άλλες εξίσου σημαντικές δυνατότητες στα πληρώματα των μαχητικών που τα φέρουν, όπως το ιδιαίτερα κρίσιμο collision avoidance (προειδοποίηση σύγκρουσης).
Από την πρώτη στιγμή του ατυχήματος το defencenet είχε επισημάνει τη δυνατότητα των συστημάτων ACMI να προειδοποιούν τους πιλότους για επικείμενη σύγκρουση με άλλα μαχητικά που πετούν στην περιοχή που αυτά επιχειρούν. Κάνοντας μία μικρή έρευνα στο διαδίκτυο μπορεί ο καθένας να αντιληφθεί το βάσιμο αυτής της τοποθέτησης καθότι τόσο οι κατασκευαστές, όσο και ανεξάρτητοι αναλυτές έχουν επισημάνει αυτή τη δυνατότητα.
Χαρακτηριστικά για το σύστημα ΑACMI της εταιρείας Diehl BGT Defence η αναφορά του ανεξάρτητου αναλυτή TOMÁŠ SOUŠEK η οποία έχει δημοσιευτεί στην ιστοσελίδα της εταιρείας MIDKIFF CONSULTANCY SERVICES αναφέρει ότι
«Οι σύγχρονες εκδόσεις του ΑACMI όπως το FPR (της εταιρείας Diehl BGT Defence) προσφέρει αυξημένη λειτουργικότητα. Με βάση το γεγονός ότι το κάθε ατρακτίδιο (του συστήματος AΑCMI) ανταλλάσει δεδομένα με άλλα ατρακτίδια, μπορεί να αξιοποιηθεί ως σύστημα που αποτρέπει τις συγκρούσεις των αεροσκαφών. Η μονάδα ελέγχου αξιολογεί την κίνηση του αεροσκάφους σε συνδυασμό με τα υπόλοιπα αεροσκάφη και με τη βοήθεια προειδοποιητικών σημάτων μπορεί να ενημερώσει τον πιλότο εντός σύντομου χρονικού διαστήματος για τον επικείμενο κίνδυνο σύγκρουσης».
(Το αγγλικό κείμενο: Modern versions of AACMI, such as the FPR, offer much increased functionality. With respect to the fact that the individual pods communicate with each other, they can also be used as anti-collision equipment. The control unit evaluates the movement of its aircraft with respect to others and with the help of warning signals can inform the pilot in a timely manner about an impending danger of a collision).
Αντίστοιχες δυνατότητες διαθέτει και το σύστημα P5 CTS της εταιρείας Cubic Defence η οποία έχει παραδώσει ή αναβαθμίσει το 85% των συστημάτων AACMI που χρησιμοποιούνται στο κόσμο αυτή τη στιγμή, ενώ τις ίδιες δυνατότητες προσφέρει και το ισραηλινό σύστημα EHUD της εταιρείας BVR/ΙΑΙ/MLM Division.
Όπως αναφέρει η ανακοίνωση της ΙΑΙ για το EHUD «Το σύστημα EHUD παρέχει προηγμένη εκπαίδευση για αποστολές αέρος-εδάφους και αέρος-αέρος με δυνατότητα εξομοίωσης των όπλων σε αληθινό χρόνο και απεικόνισης των ποσοστών επιτυχίας. Όλα αυτά συνδυάζονται με EW, και με μία ολοκληρωμένη καινοτόμο συλλογή αποφυγής συγκρούσεως είτε στο έδαφος είτε στον αέρα η οποία παρέχει προειδοποίηση για τους περισσότερους για πτητικούς κινδύνους. (Το αγγλικό κείμενο: IAI/MLM’s EHUD ACMI system provides advanced air-to-air and air-to-ground training and debriefing with real-time weapon simulations and scoring. These are combined with EW, and a complete innovative mid-air and ground collision avoidance safety suite that warns against most flight hazards).
Τα παραπάνω συστήματα ενημερώνουν ηχητικά τους πιλότους ακόμα και στην περίπτωση που τα μαχητικά συμμετέχουν σε άσκηση αναχαιτίσεως όπου οι αποστάσεις μεταξύ των αεροσκαφών είναι πολύ μικρές.
Αυτό επιτυγχάνεται χάρις στην επικοινωνία που έχουν τα συστήματα ΑACMI μεταξύ τους και του γεγονότος ότι το σύστημα δημιουργεί μία νοητική σφαίρα γύρω από το αεροσκάφος παρέχοντας προειδοποίηση για πιθανή πρόσκρουση με άλλο αεροσκάφος, με εμπόδια όπως οροσειρές (κατά αυτό τον τρόπο χάθηκαν τα 2 F-16D Block 30 και οι τέσσερεις πιλότοι τους στο Πήλιο τον Οκτώβριο 2004), καλώδια, πυλώνες.
Βέβαια, στην περίπτωση δε των δύο μαχητικών που έπεσαν στην Κρήτη τα μαχητικά δεν είχαν εμπλακεί σε αερομαχία κατά τη διάρκεια της οποίας οι πιλότοι συνηθίζουν είτε να αγνοούν, είτε να απενεργοποιούν το ηχητικό σήμα προειδοποίησης. Πέρα από αυτό και να το είχαν διαθέσιμο αλλά απανεργοποιημένο θα υπήρχε στην διάθεση της Π.Α. πραγματική εικόνα του τι συνέβη μέσω του του video recorder.
Αν υπολογίσουμε το κόστος των μαχητικών και τις ανθρώπινες απώλειες από τα δύο ατυχήματα που αναφέρθηκαν παραπάνω θα αντιληφθούμε ότι το κόστος της σκληρής εκπαίδευσης των πιλότων μας είναι πολύ μεγάλο. Επιπρόσθετα στο κομμάτι της εκπαίδευσης είναι κοινό μυστικό ότι όταν εκπαιδεύονται άνω των 4 μαχητικών είναι πολύ δύσκολο να γίνει μία πραγματική αξιολόγηση της άσκησης εάν δεν υπάρχουν συστήματα ΑACMI.
