Στα μεγάλα ανοιχτά εθνικά θέματα αλλά και στα καθοριστικής σημασίας για τη διασφάλιση της κοινωνικής συνοχής ζητήματα θα δρομολογήσουμε εθνικό διάλογο», τονίζει με την εφ’ όλης της ύλης συνέντευξή του στο «Εθνος της Κυριακής» ο Αλέξης Τσίπρας, ο οποίος ανοίγει τα χαρτιά του για τις προσεχείς κινήσεις στο εσωτερικό πολιτικό σκηνικό.Ο πρωθυπουργός εμφανίζεται αποφασισμένος να γυρίσει το παιχνίδι και να πετύχει την ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας, αναγνωρίζοντας ότι το επόμενο διάστημα θα είναι δύσκολο και ότι οι αναγκαίες μάχες πρέπει να δοθούν σε πολλαπλά επίπεδα.
Ο «οδικός χάρτης» τον οποίο περιγράφει περικλείει το σχέδιο διαπραγμάτευσης με τους εταίρους, με στόχο να περάσει η χώρα άμεσα από την πρώτη αξιολόγηση στη συζήτηση για την ελάφρυνση του χρέους. Κάνει ειδική αναφορά για το προσφυγικό και τη στάση της Ευρώπης, ενώ δηλώνει με αφορμή τα τρομοκρατικά χτυπήματα ότι η Ελλάδα είναι μια ασφαλής χώρα. Δεν αποφεύγει, τέλος, να «βαθμολογήσει» τους υπουργούς του, υπενθυμίζοντας ότι η πρώτη αποτίμηση θα γίνει με τη λήξη του εξαμήνου.
Θα το γυρίσουμε το παιχνίδι και η οικονομία θα ανακάμψει
Κύριε πρόεδρε, η κυβέρνηση, δύο μόνο μήνες μετά τις εκλογές, έχει να αντιμετωπίσει μείζονα ζητήματα που απαιτούν εκ των πραγμάτων υψηλών προδιαγραφών μοντέλο διακυβέρνησης. Εκτός από τη δέσμευση για την εφαρμογή του προγράμματος και τις απορρέουσες ανατροπές, την επιχείρηση ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών και την εκταμίευση των δόσεων, το προσφυγικό και τα τρομοκρατικά χτυπήματα σίγουρα προσθέτουν αγνώστους Χ στο πολυδαίδαλο παζλ. Eχει η χώρα ισχυρό «οδικό χάρτη», όχι για να υποσχεθεί «αυτόματες λύσεις» αλλά για να επανέλθει σταδιακά σε συνθήκες ανάπτυξης και ευημερίας απομακρύνοντας απρόβλεπτους κινδύνους;
Το προηγούμενο διάστημα, όλοι όσοι επενδύουν στην αποτυχία του προγράμματος, επιδίωξαν να καθυστερήσει όσο το δυνατόν περισσότερο η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, ώστε αφενός να συνδεθεί με την πρώτη αξιολόγηση, αδυνατίζοντας τη διαπραγματευτική θέση της χώρας, αφετέρου να διακινδυνεύσουμε την ολοκλήρωσή της μετά το τέλος του χρόνου, γεγονός που θα έφερνε μπροστά μας ενδεχόμενο κουρέματος καταθέσεων και θα ξανάνοιγε τη συζήτηση για το Grexit. Το γεγονός ότι και τα δύο τα αποτρέψαμε χωρίς να οπισθοχωρήσουμε από τις κόκκινες γραμμές μας για την προστασία της λαϊκής κατοικίας και όσων νοικοκυριών αδυνατούν να ανταποκριθούν στα δάνειά τους, αποτελεί μεγάλη επιτυχία. Αν έλεγε κάποιος τον περασμένο Ιούλη ότι οι τράπεζες θα χρειαστούν μόνο 6 δισ. -ενώ είχαν προβλεφθεί 25- και ότι ιδιώτες επενδυτές θα επενδύσουν τον Νοέμβρη σε αυτές πάνω από 8 δισ., θα τον περνούσαν για τρελό. Κι όμως έγινε, και τούτο αποτελεί σαφή ένδειξη ότι το παιχνίδι θα το γυρίσουμε και η οικονομία επιτέλους θα ανακάμψει, ώστε να απελευθερωθούμε από την τρόικα και να ξανακερδίσουμε τη χαμένη οικονομική κυριαρχία μας. Ο στόχος της ανακεφαλαιοποίησης, λοιπόν, έχει επιτευχθεί, και τώρα έχουμε μπροστά μας τον δεύτερο στόχο, που είναι η διαπραγμάτευση για το χρέος, αμέσως μετά την πρώτη αξιολόγηση. Ξέρουμε ότι το επόμενο διάστημα θα είναι δύσκολο, αλλά είμαστε αποφασισμένοι να προχωρήσουμε μπροστά. Η εξομάλυνση της κατάστασης στην οικονομία είναι η πρώτη βασική κατεύθυνση του «οδικού μας χάρτη», που περιλαμβάνει επίσης και τη σταδιακή υλοποίηση του παράλληλου κυβερνητικού προγράμματος.
Μόλις ψηφίστηκαν τα προαπαιτούμενα. Η διαπραγμάτευση περνά στη δεύτερη φάση και φέρνει νέες ανατροπές στο Ασφαλιστικό, στη Δημόσια Διοίκηση κ.α. Κατ’ αρχάς τι έχετε να πείτε στους Ελληνες πολίτες που ανησυχούν από τον ενδεχόμενο πλειστηριασμό της πρώτης κατοικίας;
Δώσαμε μεγάλη μάχη στο ζήτημα της πρώτης κατοικίας. Σας θυμίζω ότι η αρχική πρόταση των θεσμών ζητούσε να προστατευτεί ένα ελάχιστο ποσοστό της πρώτης κατοικίας. Υπενθυμίζω επίσης ότι η κυβέρνηση Σαμαρά είχε αποδεχτεί την ολοκληρωτική άρση οποιασδήποτε προστασίας, γεγονός που έχει επιβεβαιωθεί δημόσια από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ξεκαθαρίσαμε από την πρώτη στιγμή ότι τέτοιου είδους ρυθμίσεις, για τη δική μας κυβέρνηση, ήταν εντελώς απαράδεκτες. Προς αυτήν την κατεύθυνση ενεργοποιήσαμε όλους τους πολιτικούς διαύλους της διαπραγμάτευσης και επικοινωνήσαμε με Ευρωπαίους ηγέτες και αξιωματούχους. Η Νέα Δημοκρατία, που θα μπορούσε να έχει μια ανάλογη δραστηριότητα, μας παρακολουθούσε αμέτοχη, ελπίζοντας να φάμε τα μούτρα μας για να κερδίσει πολιτικά. Η κοινωνία τα παρακολουθεί και τα σημειώνει αυτά. Η κατάληξη της διαπραγμάτευσης είναι αποτέλεσμα των προσπαθειών μας. Το 25% των οφειλετών «κόκκινων» στεγαστικών δανείων που δεν μπήκαν στον «νόμο Κατσέλη» προστατεύεται πλήρως. Ενα πρόσθετο 35% προστατεύεται επίσης εφόσον δεν προκύπτει κακόβουλη αθέτηση των δανειακών υποχρεώσεων, ενώ ταυτόχρονα η οφειλή «κουρεύεται», αφού ο διακανονισμός θα γίνει με βάση την τρέχουσα -και όχι την αρχική- εμπορική αξία του ακινήτου. Πέρα λοιπόν από τις κορώνες κινδυνολογίας, η πραγματικότητα είναι ότι υπερασπιστήκαμε αποφασιστικά την πρώτη κατοικία των πιο αδύναμων. Η τελική ρύθμιση, που διασφαλίζει προστασία του 60% των οφειλετών «κόκκινων» στεγαστικών, μας δικαιώνει.
Υπάρχουν «κόκκινες γραμμές» για το Ασφαλιστικό; Και, αν ναι, ορίζονται από το προεκλογικό πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ και μόνο ή θεωρείτε ότι μπορεί να ξεκινήσει ευρύτερος διάλογος με άλλες πολιτικές δυνάμεις και φορείς πριν καταλήξετε στις διαπραγματεύσεις με τους εταίρους;
Το ασφαλιστικό σύστημα λεηλατήθηκε απροκάλυπτα την περίοδο των κυβερνήσεων ΝΔ – ΠΑΣΟΚ. Πέρα από τα πλήγματα που δέχτηκε λόγω της ανεργίας και της ανασφάλιστης εργασίας, υπέστη μια σκόπιμη αρπαγή των αποθεματικών του με το περίφημο PSI. Το ζητούμενο, τώρα, είναι να διασφαλιστεί η βιωσιμότητά του, και αυτό δεν μπορεί να γίνει με συνεχείς περικοπές συντάξεων. Γι’ αυτό έχουμε πει ότι πρόθεσή μας είναι μια ολοκληρωμένη μεταρρύθμιση για ένα πιο δίκαιο και βιώσιμο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης. Στην κατεύθυνση αυτή, η κυβέρνηση θα επεξεργαστεί το σχέδιό της και θα καλέσει σε εθνικό διάλογο όλες τις πολιτικές δυνάμεις και τους κοινωνικούς φορείς του τόπου. Δεν μπορούμε να φανταστούμε ότι κάποιοι θα επιλέξουν τον εύκολο δρόμο της καταγγελίας αντί να καταθέσουν και να συζητήσουν με ειλικρίνεια τις δικές τους προτάσεις. Ειδικά αυτοί που κυβέρνησαν τόσα χρόνια και έχουν τη βασική ευθύνη για τη σημερινή κατάσταση.
Υπάρχουν και άλλα πεδία στα οποία χρειάζεται εθνικός διάλογος; Και πώς πιστεύετε ότι θα το αντιμετωπίσουν οι δυνάμεις της αντιπολίτευσης;
Σε όλες τις μείζονες μεταρρυθμίσεις που η επίδρασή τους υπερβαίνει τα όρια μιας τετραετούς διακυβέρνησης, θέλουμε να εξαντλήσουμε τα περιθώρια για την ανταλλαγή απόψεων, τη σύνθεση και τη συνεννόηση με όλες τις δημοκρατικές πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις. Στα μεγάλα ανοιχτά εθνικά θέματα αλλά και στα καθοριστικής σημασίας για τη διασφάλιση της κοινωνικής συνοχής ζητήματα θα δρομολογήσουμε εθνικό διάλογο. Παραδείγματος χάρη στην Παιδεία. Πρέπει να προχωρήσουμε σε μια ριζική δημοκρατική μεταρρύθμιση, σε όλες τις βαθμίδες, έτσι ώστε να διασφαλίζεται ότι το εκπαιδευτικό σύστημα θα αντιστοιχεί με τις αξίες της εποχής μας. Δεν θέλουμε ένα εκπαιδευτικό σύστημα νεοφιλελεύθερου προσανατολισμού, που να βγάζει ανθρώπους κατάλληλους μόνο για επισφαλή εργασία, ούτε και ένα σύστημα δεσμευμένο στον συντηρητισμό και στις αγκυλώσεις που έχει κληρονομήσει από προηγούμενες δεκαετίες. Θέλουμε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που να βγάζει ανθρώπους με σφαιρική μόρφωση, κριτική σκέψη, αγάπη για τη γνώση και με υψηλό επίπεδο επιστημονικής επάρκειας.
Ο άλλος τομέας στον οποίο θεωρούμε αναγκαίο τον εθνικό διάλογο, είναι η συνταγματική αναθεώρηση. Είναι επιτέλους η ώρα να πάμε σε μια συνολική και ευρεία μεταρρύθμιση, που θα έχει μόνιμο χαρακτήρα και δεν θα στοχεύει στην εξυπηρέτηση μικροπολιτικών συμφερόντων, αλλά στην ενίσχυση και τη διεύρυνση των δημοκρατικών θεσμών. Στη συζήτηση αυτή εντάσσουμε και τον διάλογο για ένα πάγιο εκλογικό σύστημα.
Θεωρείτε ότι οι δυνάμεις της αντιπολίτευσης θα ανταποκριθούν στην πρόσκληση για εθνικό διάλογο;
Οι ριζικές μεταρρυθμίσεις απαιτούν ευρύτερες συναινέσεις και θέλω να πιστεύω πως οι περισσότερες πολιτικές δυνάμεις είναι ώριμες για μια τέτοια συζήτηση. Φυσικά, ο δρόμος της καταγγελίας και της ανέξοδης πολιτικής δημαγωγίας παραμένει πάντοτε εύκολος. Αλλά αυτές οι μεταρρυθμίσεις είναι και ώριμες και αναγκαίες, η κοινωνία το καταλαβαίνει και η κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να προχωρήσει. Θα είναι κέρδος για όλους μας, αν αντί για ανταλλαγές πολιτικών πυροτεχνημάτων, πάμε σε έναν διάλογο ουσίας, με επιχειρήματα, ακόμα και με διαφωνίες. Ετσι προχωράει η δημοκρατία. Αυτό είναι θέση αρχής, δεν είναι αδυναμία. Θα το επιδιώξουμε, ελπίζουμε να ανταποκριθούν. Αν πάλι όχι, δεν θα τους περιμένουμε. Μπορούμε και μόνοι μας. Οι μεγάλες μεταρρυθμίσεις που έχει ανάγκη η ελληνική κοινωνία θα προχωρήσουν από την κυβέρνησή μας τα επόμενα 4 χρόνια, είτε έτσι είτε αλλιώς. Ευχής έργον θα ήταν να προχωρήσουν με την ευρύτερη δυνατή σύνθεση και διάλογο.
Θυμάμαι ότι στο πρώτο Υπουργικό Συμβούλιο προϊδεάσατε τους υπουργούς σας ότι θα βρίσκονται υπό διαρκή έλεγχο για την υλοποίηση του σχεδιασμού και ότι το πρώτο κρας τεστ έχει ορίζοντα εξαμήνου. Εχετε αξιολογήσει τα πρώτα δείγματα γραφής; Εχετε βγάλει κίτρινες ή κόκκινες κάρτες;
Το κυβερνητικό έργο πρέπει να επιταχυνθεί. Η πίεση της διαπραγμάτευσης και της πρώτης αξιολόγησης δεν πρέπει να μας κρατήσει πίσω. Οπως επίσης και η καθημερινή, δύσκολη διαχείριση της προσφυγικής κρίσης. Ωστόσο μέσα σε δύο μήνες έχει γίνει πολλή δουλειά.
Ψηφίστηκε ο νόμος για τα Μέσα Ενημέρωσης, υλοποιήσαμε τη δέσμευσή μας και νομοθετήσαμε για την ανάπλαση της Δραπετσώνας αποδίδοντας το παραλιακό μέτωπο στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, καταθέσαμε τον νόμο για το νέο σύμφωνο συμβίωσης που αφορά και ομόφυλα ζευγάρια, προχωράμε άμεσα στον νέο νόμο για τους βοσκοτόπους, στον νόμο για την έρευνα και τα ερευνητικά κέντρα. Στο υπουργείο Εργασίας ετοιμάζουν σχέδιο για 100.000 νέες θέσεις εργασίας το 2016. Το ΕΣΠΑ ανασχεδιάζεται και καλύπτει περισσότερα προγράμματα, ειδικότερα στην καινοτομία και στις νέες τεχνολογίες με έμφαση στους νέους επιστήμονες. Στην Υγεία προχωράμε σε νέο πιλοτικό πρόγραμμα για την πρωτοβάθμια φροντίδα. Διευρύνουμε το πρόγραμμα για την αντιμετώπιση της ανθρωπιστικής κρίσης εκκινώντας ένα φιλόδοξο σχέδιο για χιλιάδες σχολικά γεύματα. Στον χώρο της Παιδείας ετοιμαζόμαστε για την εκκίνηση του κοινωνικού διαλόγου για τη συνολική μεταρρύθμιση του συστήματος. Επίσης επιταχύνουμε και ενισχύουμε τη δουλειά μας στον χώρο των φοροελεγκτικών μηχανισμών και στην καταπολέμηση της διαφθοράς, όπου έχουμε ήδη σημειώσει πολλές επιτυχίες, ειδικά στην πάταξη του λαθρεμπορίου.
Για πρώτη φορά εδώ και χρόνια οι ελεγκτικοί μηχανισμοί κινητοποιούνται και εργάζονται απερίσπαστοι και χωρίς πολιτικές πιέσεις. Το ίδιο συμβαίνει με τη Δικαιοσύνη, όπου επιτέλους πνέει αέρας ανεξαρτησίας. Επίσης σημαντική δουλειά γίνεται στο υπουργείο Εσωτερικών, ειδικά στον τομέα της διοικητικής μεταρρύθμισης και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Και μην ξεχνάμε ότι υλοποιήσαμε επίσης τη δέσμευσή μας για απόσυρση του ΦΠΑ 23% στην ιδιωτική εκπαίδευση, επιστρέφοντας μάλιστα, όταν δεν έγιναν δεκτοί οι κλιμακωτοί συντελεστές, στον μηδενικό. Ομως υπάρχουν πολύ περισσότερα που πρέπει να γίνουν και για τα οποία έχουμε δεσμευτεί. Γι’ αυτό η υλοποίηση των στόχων, σε κάθε επιμέρους κυβερνητικό τομέα, πρέπει να είναι σαφής και να παρακολουθείται. Διότι είναι άλλο πράγμα να νομοθετείς και άλλο να κυβερνάς. Αυτή τη στιγμή γίνεται μια τεράστια προσπάθεια σε όλα τα υπουργεία για να ανασυγκροτηθούν οι διοικητικές υπηρεσίες και να επιταχυνθεί η καθημερινή διοικητική εργασία. Τα υπουργεία έχουν ετοιμάσει τα χρονοδιαγράμματά τους και στο τέλος του πρώτου εξαμήνου θα γίνει συνολική αποτίμηση της πορείας του κυβερνητικού έργου. Καθυστερήσεις προφανώς υπάρχουν, το θέμα είναι όμως να τις εντοπίζουμε και να τις διορθώνουμε.
Μάλιστα, ζητήσατε να εργαστούν όχι μόνο στην κατεύθυνση εφαρμογής του μνημονίου αλλά και ενός παράλληλου προγράμματος με κοινωνικό-προοδευτικό πρόσημο και θεσμικές μεταρρυθμίσεις. Εχετε επεξεργασμένο πλάνο;
Η υλοποίηση του παράλληλου προγράμματος είναι ζήτημα πρωταρχικής σημασίας, προκειμένου να αρθούν οι επιπτώσεις της κρίσης σε κοινωνικό και οικονομικό επίπεδο, αλλά και να στηριχτεί η οικονομία. Είναι επίσης ένας τομέας στον οποίο η κυβέρνηση αυτή θα κριθεί. Μια από τις άμεσες προτεραιότητές μας είναι η συγκρότηση δομών πρωτοβάθμιας φροντίδας Υγείας, η ανάπτυξη προγραμμάτων για την αντιμετώπιση της ανεργίας, και η επέκταση των μέτρων για την αντιμετώπιση της ανθρωπιστικής κρίσης. Η κοινωνία περιμένει από εμάς πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση της διαφθοράς. Ο δημόσιος τομέας πρέπει να αναδιαρθρωθεί παραγωγικά. Πρέπει επίσης να καθιερωθεί ένα δίκαιο και σταθερό φορολογικό σύστημα, να ψηφιστεί ο αναπτυξιακός νόμος και να προχωρήσει η υλοποίηση των ΕΣΠΑ. Ολα αυτά είναι στον άμεσο προγραμματισμό μας. Οσο προχωράμε προς τα εμπρός και όσο σταθεροποιείται η οικονομία τόσο θα λύνονται τα χέρια μας.
Η αντιπολίτευση σας κατηγορεί επίσης για φορολογική καταιγίδα και για άδικα μέτρα που καταθέτετε προς ψήφιση στη Βουλή χωρίς να έχει προηγηθεί ουσιαστική και επιτυχής διαπραγμάτευση με τους δανειστές. Το οικονομικό επιτελείο έχει τη λογική της διαμόρφωσης ενός σταθερού φορολογικού χάρτη για τους Ελληνες πολίτες και τους επενδυτές;
Είναι εύκολο να φωνάζεις για φοροκαταιγίδες και να βγάζεις την ουρά σου απ’ έξω από μια συμφωνία που την έχεις ψηφίσει. Αυτό κάνει η αντιπολίτευση. Η κυβέρνηση, από την άλλη, έχει κάνει έναν συμβιβασμό, που θα της δώσει τη δυνατότητα να βγάλει τη χώρα από τα προγράμματα, προστατεύοντας ταυτόχρονα την κοινωνία.
Γι’ αυτό το φορολογικό σύστημα πρέπει να είναι δίκαιο, σταθερό και αποτελεσματικό, ώστε να εξασφαλίζει την αναδιανομή του πλούτου και τη στήριξη του κοινωνικού κράτους και ταυτόχρονα να ενισχύει την οικονομία και να προσελκύει επενδύσεις. Ούτε την περίοδο των μνημονίων, ούτε την περίοδο της ανάπτυξης είχαμε κάτι τέτοιο. Η νόμιμη και παράνομη φοροδιαφυγή, ειδικά του μεγάλου πλούτου, σε συνδυασμό με τη διαφθορά, διάβρωσαν τα θεμέλια της οικονομίας. Η δική μας κυβέρνηση έχει αναλάβει πολύ σοβαρή δέσμευση να αλλάξει τα πράγματα. Στόχος μας είναι να φορολογείται ο πλούτος στο σύνολό του και να κατανέμονται τα φορολογικά βάρη αναλογικά σε όλους. Και αυτά μέσα από ένα φορολογικό σύστημα απλό, λειτουργικό και διαφανές. Προς αυτή την κατεύθυνση δουλεύει το οικονομικό επιτελείο. Αλλά δεν πρόκειται για εύκολη δουλειά ειδικά σε συνθήκες δημοσιονομικής προσαρμογής. Νομίζω όμως ότι όλοι καταλαβαίνουν πως στο πεδίο της φοροδιαφυγής και της καταπολέμησης της διαφθοράς κάτι έχει αλλάξει. Αυτό εξάλλου εξηγεί σε μεγάλο βαθμό και τις ακραίες επιθέσεις διάφορων κύκλων εναντίον της κυβέρνησης.
Στο προσφυγικό πρέπει να υπάρξει συμφωνία ΕΕ – Τουρκίας
Σε λίγες μέρες θα συμμετάσχετε στη Σύνοδο Κορυφής για το προσφυγικό, για το οποίο έχετε ήδη καταθέσει προτάσεις στην άτυπη Σύνοδο της Μάλτας και κατά την επίσκεψή σας στην Αγκυρα. Ποιο είναι για σας το βασικό «αξίωμα» που πρέπει να υιοθετήσει άμεσα η ΕΕ;
Απέναντι στο προσφυγικό, η Ευρωπαϊκή Ενωση πρέπει να δείξει ανθρωπιά και αλληλεγγύη. Οι καταστάσεις που διαμορφώνονται γύρω από τις προσφυγικές και μεταναστευτικές ροές είναι ιστορικών διαστάσεων και καμία χώρα δεν μπορεί να τις διαχειριστεί από μόνη της. Μόνο αν επωμισθούν όλοι το βάρος, μπορεί να υπάρξει ορατό αποτέλεσμα. Αντίθετα, αν κυριαρχήσει ο απομονωτισμός, η συνοχή της Ευρώπης θα δοκιμαστεί σοβαρά και η ακροδεξιά απειλή θα γίνεται πιο άμεση. Ομως το πιο σημαντικό είναι να αντιμετωπιστούν οι αιτίες που προκαλούν αυτά τα ρεύματα και τις οποίες γνωρίζουμε όλοι πολύ καλά. Είναι ο πόλεμος, η φτώχεια και, τα τελευταία χρόνια, η οικολογική κρίση.
Από τη στιγμή που η Τουρκία δεν δεσμεύεται για τη δημιουργία hotspots στο έδαφός της και ευρωπαϊκές χώρες έχουν προαναγγείλει ακόμη και κλείσιμο των συνόρων, η χώρα μας ποιες δυνατότητες έχει για να συμβάλει στην επίλυση του προσφυγικού;
Μια αποτελεσματική διαχείριση του προσφυγικού προϋποθέτει την επανεγκατάσταση προσφύγων από την Τουρκία κατευθείαν στις ευρωπαϊκές χώρες. Ετσι περιορίζονται σημαντικά τα κυκλώματα διακίνησης ανθρώπων και τα καθημερινά πολύνεκρα ναυάγια στο Αιγαίο. Γι’ αυτό πρέπει να υπάρξει άμεσα συμφωνία ανάμεσα στην ΕΕ και τη γειτονική χώρα. Η Ελλάδα έχει περισσότερους από έναν λόγους να θέλει να ολοκληρωθεί αυτή η συμφωνία, και γι’ αυτό επιδιώκει να έχει ουσιαστικό ρόλο σε κάθε στάδιο της σχετικής διαπραγμάτευσης. Είμαστε στον πυρήνα του προβλήματος, δεν γίνεται, ούτε πρέπει να είμαστε έξω από τις συζητήσεις για τη λύση. Οσο για το κλείσιμο των συνόρων, κάνουν πολύ μεγάλο λάθος όσοι πιστεύουν ότι με φράκτες θα κρατηθούν έξω από το πρόβλημα. Το μόνο που θα καταφέρουν, είναι να ισχυροποιήσουν τα κυκλώματα παράνομης διαχείρισης. Μόνο με συλλογική αντιμετώπιση, ορθολογισμό και ανθρωπιά μπορεί να υπάρξει αποτέλεσμα.
Μετά τα τρομοκρατικά χτυπήματα στο Παρίσι έχει η κυβέρνηση τροποποιήσει το σχέδιο «αναχαίτισης» πιθανών κινδύνων και ενίσχυσης των μέτρων ασφαλείας;
Κάνουμε αυτό που χρειάζεται, φροντίζοντας να μη δημιουργούμε αίσθημα ανασφάλειας στην κοινωνία. Η Ελλάδα είναι μια χώρα ασφαλής και παρά την κρίση μια χώρα που αναδεικνύει το ανθρώπινο πρόσωπο της Ευρώπης. Είμαστε αισιόδοξοι ότι παρά το γεγονός πως βρισκόμαστε στο επίκεντρο και της οικονομικής και της προσφυγικής κρίσης, μετατρεπόμαστε ολοένα και πιο εμφανώς από μέρος του προβλήματος σε μέρος της λύσης αυτών των κρίσεων. Ως πεδίο σταθερότητας και ασφάλειας σε μια ευρύτερα αποσταθεροποιημένη περιοχή.
Το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης βρίσκεται σήμερα μπροστά στις κάλπες για την εκλογή αρχηγού. Η ανάδειξη του ενός ή του άλλου στελέχους στην ηγεσία της Νέας Δημοκρατίας παραπέμπει σε διαφορετικά σενάρια για την αναμέτρηση με τον βασικό πολιτικό αντίπαλο του ΣΥΡΙΖΑ;
Ο δικός μας σχεδιασμός γίνεται με βάση το πρόγραμμά μας και όχι με το ποιος θα είναι τελικά ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Οπως λέει και ο Κώστας Φιλίνης στη «Θεωρία των Παιγνίων», πρέπει να θεωρούμε πάντα ως δεδομένο ότι ο αντίπαλος θα κάνει την καλύτερη γι’ αυτόν επιλογή. Τους το ευχόμαστε, γιατί θα είναι καλό για τη δημοκρατία, πιστεύω όμως ότι η εκλογή νέου αρχηγού δεν αρκεί για να ξεπεραστεί το στρατηγικό αδιέξοδο των κομμάτων του παλιού πολιτικού συστήματος, που έχει βαθύτερα και πιο μόνιμα χαρακτηριστικά. Η Νέα Δημοκρατία έχει να λύσει πολύ σοβαρά προβλήματα. Το αρνητικό στίγμα που άφησε στον τόπο η διακυβέρνησή της, η ολοκληρωτική προσχώρησή της στον νεοφιλελευθερισμό και η έξαρση της ακροδεξιάς ρητορικής στο εσωτερικό της, είναι καταστάσεις που δεν θα της επιτρέψουν να ανασυγκροτηθεί άμεσα, όποιος και αν εκλεγεί αρχηγός. Επιπλέον η στρατηγική της τα τρία τελευταία χρόνια ήταν αυτή της σταδιακής συγκρότησης μαζί με το ΠΑΣΟΚ του κ. Βενιζέλου του κόμματος του ευρώ. Θεωρώντας τον ΣΥΡΙΖΑ κόμμα της δραχμής. Διαψεύστηκαν παταγωδώς και τώρα τους έμεινε η εκπροσώπηση της ευρωδεξιάς, δηλαδή της Ευρώπης του Σόιμπλε και της Μέρκελ, του Σαρκοζί και του Ραχόι. Αυτό όμως δεν κερδίζει ούτε τους παραδοσιακούς ψηφοφόρους της Δεξιάς.
Το σύνολο των στελεχών της ΝΔ προβλέπουν ότι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ έχει σύντομη ζωή. Πιστεύετε ότι το λένε γιατί εκτιμούν πως βουλευτές της συμπολίτευσης θα καταψηφίσουν προσεχή «καυτά» σχέδια νόμου ή διότι προεξοφλούν αδυναμία του ΣΥΡΙΖΑ να κυβερνήσει στην κρίσιμη συγκυρία;
Δεν πρόκειται για τίποτα περισσότερο από ευσεβείς πόθους. Η κοινοβουλευτική πλειοψηφία είναι πολιτικά σταθερή, γιατί έχει ξεκάθαρο «οδικό χάρτη». Ξέρει πολύ καλά πού θέλει να φτάσει και ξέρει επίσης και τις δυσκολίες που έχει να αντιμετωπίσει. Η πρώτη αξιολόγηση και η έναρξη της διαπραγμάτευσης για το χρέος είναι ένα σημαντικό ορόσημο. Από εκεί και πέρα, ο δρόμος θα γίνεται συνεχώς και πιο βατός. Ας μην κρατάνε λοιπόν την αναπνοή τους μέχρι να πέσει αυτή η κυβέρνηση, γιατί δεν θα αντέξουν τέσσερα χρόνια χωρίς αναπνοή. Είμαστε εδώ με τη στήριξη και την εμπιστοσύνη της κοινωνίας και η νέα εποχή για τον τόπο ξεκινάει μόλις τώρα.
Θα καλέσετε όμως τον νέο αρχηγό της ΝΔ σε διάλογο για τα μείζονα ζητήματα της συγκυρίας;
Φυσικά, αμέσως μετά την εκλογή του. Ο διάλογος είναι συστατικό στοιχείο της δημοκρατίας και ανάμεσα στις πολιτικές δυνάμεις του τόπου πρέπει να είναι διαρκής και ουσιαστικός. Ο τόπος αξίζει ένα υψηλότερο επίπεδο πολιτικού λόγου και πολιτικής αντιπαράθεσης και ελπίζουμε ότι η νέα ηγεσία της ΝΔ θα θελήσει και θα μπορέσει να κάνει βήματα προς αυτή την κατεύθυνση.
Το τελευταίο διάστημα εν τω μεταξύ γαλάζιοι βουλευτές και στελέχη επιτίθενται σε υπουργούς σας αφήνοντας εναντίον τους αιχμές και διάφορα υπονοούμενα. Εχετε μόνο μία και μοναδική απάντηση για κάθε περίπτωση, π.χ. «όλα στο φως» ή «να προσφύγετε στη Δικαιοσύνη»;
Αυτή η κυβέρνηση δεν χρωστάει σε κανέναν και δεν έχει τίποτα να κρύψει. Οι νόμοι ισχύουν για όλους. Αυτό που βλέπουμε τον τελευταίο καιρό είναι διάφορα κέντρα να στοχοποιούν μέλη της κυβέρνησης, προσπαθώντας να δημιουργήσουν πότε εθνικό θέμα, πότε θέμα σχέσεων με τρομοκράτες, πότε θέμα εντιμότητας και δεοντολογίας. Οι επιθέσεις αυτές είναι αποτέλεσμα της πίεσης που δέχονται συγκεκριμένα συμφέροντα, τα οποία ελέγχονται για τις οφειλές των εταιρειών τους στο Δημόσιο, την πραγματική οικονομική τους κατάσταση, τους όρους με τους οποίους δανειοδοτήθηκαν. Και είναι πραγματικά θλιβερό να βλέπει κανείς βουλευτές της αξιωματικής αντιπολίτευσης να λειτουργούν ως «βαποράκια» συμφερόντων. Αυτά όμως δεν μας αγγίζουν. Εμείς έχουμε μάθει σε πιέσεις. Αυτοί δεν έχουν συνηθίσει να ελέγχονται. Είμαστε αποφασισμένοι να αφήσουμε τη Δικαιοσύνη να ανασάνει και να κάνει τη δουλειά της, για να χτυπήσουμε τη διαφθορά μέχρι τέλους. Δεν πρόκειται να αλλάξουμε γνώμη για κανέναν λόγο.
Δύο μήνες μετά τις κάλπες ζητήσατε την παραίτηση του Γ. Σακελλαρίδη ο οποίος διετέλεσε κυβερνητικός εκπρόσωπος τον περασμένο Γενάρη, σας συνόδευσε στα περισσότερα ταξίδια των διαπραγματεύσεων στις Βρυξέλλες μέχρι τον Ιούλιο και συμμετείχε στις βουλευτικές λίστες για την επανεκλογή του στις 20 Σεπτέμβρη. Είναι κατά την άποψή σας συμβατή με τις έκτακτες πολιτικοοικονομικές συνθήκες η επιλογή του να αποχωρήσει, ενώ είχε ψηφίσει το τρίτο πρόγραμμα;
Υλοποιούμε μια συμφωνία που εμπεριέχει στοιχεία πολιτικής που δεν μας ανήκουν και αυτό είναι φυσικό να γεννά σε όλους μας δυσκολίες. Αυτό όμως το γνωρίζουμε όλοι πολύ καλά και με αυτό το δεδομένο ζητήσαμε πριν από δυο μήνες τη λαϊκή εντολή. Ξέρουμε και τη συμφωνία και γιατί την υλοποιούμε. Εχουμε σαφές σχέδιο την ταχύτερη δυνατή ολοκλήρωση της συμφωνίας ώστε να βγούμε μια ώρα γρηγορότερα στη μεταμνημονιακή εποχή. Σέβομαι λοιπόν την απόφαση του Γαβριήλ, αλλά δεν την κατανοώ. Από την άλλη οφείλω να του πιστώσω το γεγονός ότι παρέδωσε την έδρα. Προσπαθώ να θυμηθώ ποια ήταν η τελευταία φορά που βουλευτής διαφώνησε με το κόμμα του και παρέδωσε την έδρα και δεν μπορώ. Αυτή είναι η μόνη ηθική στάση, ιδίως όταν η εκλογή ήταν με λίστα και η συμφωνία γνωστή.
ΦΩΦΗ ΓΙΩΤΑΚΗ
fofig@pegasus.gr