Στραμμένα στο δημοψήφισμα ανεξαρτησίας της Καταλονίας είναι σήμερα τα μάτια σε όλον τον πλανήτη.

Οι κάλπες ήταν προγραμματισμένο  να ανοίξουν στις 09:00 (τοπική ώρα, 10:00 ώρα Ελλάδας) και να κλείσουν στις 20:00 (τοπική ώρα, 21:00 ώρα Ελλάδας), ενώ ταυτόχρονα 10.000 πάνοπλοι αστυνομικοί επιχειρούν να σταματήσουν την ψηφοφορία.

Ήδη υπάρχει βίαιη επέμβαση της αστυνομίας σε εκλογικά κέντρα στη Βαρκελώνη αλλά και στο αθλητικό κέντρο της Ζιρόνα όπου πρόκειται να ψηφίσει ο πρόεδρος της επαρχίας Κάρλες Πουτζεμόντ.

Οικονομικοί και πολιτισμικοί παράγοντες οδηγούν την Καταλονία στην απόσχιση κάτι που θα σημάνει αυτομάτως την έξοδο από το ευρώ για το νέο κράτος. Πρόκειται σίγουρα για μία πρωτόγνωρη κατάσταση για την Ισπανία και την Ευρώπη.

Δεν χωρούν περιγραφές σε όσα συμβαίνουν στην Καταλονία!

Ταραχές σε πολλές περιοχές!

Δυνάμεις της αστυνομίας σπάνε τις πόρτες των εκλογικών κέντρων για να εμποδίσουν το δημοψήφισμα!

Ζωντανή εικόνα από την ψηφοφορία

Δείτε βίντεο και εικόνες

Η περιφερειακή κυβέρνηση της Καταλονίας ανακοίνωσε νωρίτερα ότι οι ψηφοφόροι που επιθυμούν να ψηφίσουν στο σημερινό δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία της επαρχίας μπορούν να πάνε σε οποιοδήποτε εκλογικό κέντρο βρουν ανοικτό, αν αυτό στο οποίο είναι εγγεγραμμένοι είναι κλειστό.

Σε ένα ακόμη βήμα προκειμένου να διευκολυνθεί η διεξαγωγή του δημοψηφίσματος, το οποίο η Μαδρίτη έχει χαρακτηρίσει παράνομο και έχει απαγορεύσει, τα ψηφοδέλτια που θα τυπώσουν στο σπίτι τους οι ψηφοφόροι θα θεωρούνται έγκυρα, δήλωσε ο Τζόρντι Τουρούλ εκπρόσωπος της περιφερειακής κυβέρνησης.

Για πολλούς Καταλανούς σήμερα είναι μια μεγάλη μέρα. Στο δημοψήφισμα θα κληθούν να απαντήσουν στο ερώτημα αν επιθυμούν ή όχι μια ανεξάρτητη Καταλονία.

Γιατί όμως μια ανεξάρτητη Καταλονία είναι τόσο σημαντική για σημαντική μερίδα του τοπικού πληθυσμού;

Η Καταλονία με 7,5 εκατ. κατοίκους απολαμβάνει ήδη σήμερα μεγαλύτερη αυτονομία από πολλές άλλες περιφέρειες της Ισπανίας, διαθέτοντας δική της αστυνομία και δικό της σύστημα Παιδείας. Όμως αυτό δεν αρκεί για πολλούς Καταλανούς, οι οποίοι θέλουν να πάρουν τη μοίρα στα χέρια τους και να μην αφήνουν τις όποιες αποφάσεις στη Μαδρίτη.

Ο Άλειξ από την Ζιρόνα της Καταλονίας ισχυρίζεται ότι η κεντρική κυβέρνηση στη Μαδρίτη δεν σέβεται ούτε την γλώσσα, ούτε τον πολιτισμό της Καταλονίας:

«Η ισπανική κυβέρνηση δεν αναγνωρίζει ότι σε αυτή τη χώρα ζουν πολλοί διαφορετικοί λαοί. Προσωπικά δεν αισθάνομαι Ισπανός, που μιλά Ισπανικά και έχει ισπανική κουλτούρα. Δεν αισθάνομαι ότι ανήκω σε αυτή τη χώρα», αναφέρει.

Στο ζήτημα της καταλονικής ταυτότητας έρχεται να προστεθεί και ο οικονομικός παράγοντας. Συγκριτικά με άλλες ισπανικές περιφέρειες η Καταλονία είναι μια σχετικά πλούσια περιοχή, που συμβάλλει με 20% στο ισπανικό ΑΕΠ. Όμως η Βαρκελώνη είναι αναγκασμένη να εμβάζει κάθε χρόνο ένα υψηλό ποσό στην κεντρική κυβέρνηση στη Μαδρίτη, η οποία το διαθέτει στις φτωχότερες περιφέρειες.

Πολλοί Καταλανοί θεωρούν ότι η περιοχή τους λαμβάνει από τη Μαδρίτη πολύ λιγότερα χρήματα από όσα δικαιούται για έργα υποδομής, όπως σιδηροδρομικές γραμμές και αεροδρόμια. Για το λόγο αυτό ο Καταλανός πρώην προπονητής της Μπάγερν Μονάχου Πεπ Γκουαρντιόλα τάσσεται υπέρ του δημοψηφίσματος: «Θα ψηφίσουμε ακόμα κι αν η Μαδρίτη δεν το θέλει. 18 φορές το προσπαθήσαμε. Και η απάντηση της Μαδρίτης ήταν πάντα, όχι».

Το 2014 η καταλανική κυβέρνηση θέλησε να πραγματοποιήσει δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία της περιφέρειας. Το ισπανικό συνταγματικό δικαστήριο όμως το απαγόρευσε. Οι Καταλανοί υποχώρησαν και έτσι το δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία μετατράπηκε σε ένα μη δεσμευτικό δημοψήφισμα, στο οποίο το 80% ψήφισε υπέρ. Τότε κυρίως οι υποστηρικτές του «ναι» προσήλθαν στις κάλπες.

Τώρα όμως η Βαρκελώνη δεν θέλει να υποχωρήσει. Παρά τις απειλές της Μαδρίτης οι καταλανικές αρχές είναι αποφασισμένες να πραγματοποιήσουν το δημοψήφισμα. Σε περίπτωση επικράτησης του «ναι» ανακοίνωσαν ότι θα ανακηρύξουν την ανεξαρτησία της Καταλονίας μέσα σε 48 ώρες.

Η Καταλονία δεν θα είναι ίδια ποτέ ξανά

«Γιατί έχει έρθει η ώρα να αρχίσουμε να δίνουμε προσοχή στην κρίση της Καταλονίας», τιτλοφορούνταν σχετική ανάλυση που δημοσιεύτηκε στο Bloomberg την Παρασκευή, δύο ημέρες πριν ανοίξουν (αν ανοίξουν…) οι κάλπες για το επίμαχο δημοψήφισμα που αφορά την ανεξαρτησία της περιφέρειας από την Ισπανία.

Παρά το γεγονός ότι σε καμία περίπτωση τα όσα συμβούν την Κυριακή δεν θα θυμίζουν ένα τυπικό δημοψήφισμα, ακόμη και στην περίπτωση που όλα κυλήσουν τελικώς ειρηνικά και δεν υπάρξουν επεισόδια που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε επικίνδυνες καταστάσεις, η αλήθεια είναι ότι τα πράγματα είναι σοβαρά. Τα όσα συμβαίνουν στην Βαρκελώνη και τις άλλες περιοχές της Καταλονίας συνιστούν μια πρωτόγνωρη κρίση για την Ισπανία και την Ευρώπη, εδώ και αρκετές δεκαετίες ουσιαστικά, από την περίοδο διάλυσης της Γιουγκοσλαβίας.

Πρόκειται για μία κρίση που ενδέχεται να έχει επιπτώσεις σε όλα τα επίπεδα, της οικονομίας μη εξαιρουμένης. «Το κεφάλαιο δεν αρέσκεται στην αβεβαιότητα. Κάποια στιγμή, λοιπόν, οι επενδυτές θα ξυπνήσουν και θα συνειδητοποιήσουν ότι θα υπάρξουν μακροπρόθεσμες συνέπειες», δήλωσε στο Bloomberg ο Angel Talavera, οικονομολόγος στο LSE.

Ιδού, σύμφωνα με την συγκεκριμένη ανάλυση, τέσσερις αιτίες που θα πρέπει να κάνουν τους επενδυτές να ανησυχούν:

1.Τα 7,5 εκατομμύρια των Καταλανών αντιστοιχούν στο 16% του πληθυσμού της Ισπανίας και παράγουν το 20% του ΑΕΠ της. Έτσι, εάν οι αυτονομιστές καταφέρουν να υλοποιήσουν έστω και εν μέρει το πάγωμα των εισφορών τους προς την κεντρική κυβέρνηση, τα δημοσιονομικά δεδομένα θα αλλάξουν άρδην για τη Μαδρίτη.

2.Ο Mariano Rajoy ηγείται μιας κυβέρνησης μειοψηφίας, η οποία στηρίζεται από μικρότερα περιφερειακά κόμματα, όπως το βασκικό PNV, το οποίο διαφωνεί με τα όσα συμβαίνουν στην Καταλονία. Αυτός είναι και ο λόγος που αναβλήθηκε η παρουσίαση του προϋπολογισμού του 2018, μιας και η κυβέρνηση φοβήθηκε ότι δεν θα περάσει και η ίδια θα πέσει.

3.Η Τράπεζα της Ισπανίας προβλέπει για φέτος ρυθμούς ανάπτυξης της τάξης του 3,1%, συνεχίζοντας τη θετική πορεία που παρατηρείται εδώ και 16 τρίμηνα. Όμως, ο διοικητής της προειδοποιεί ότι δυσμενείς εξελίξεις στην Καταλονία ενδέχεται να πλήξουν καίρια την εμπιστοσύνη καταναλωτών και επενδυτών.

4.Όσον αφορά στην Ε.Ε, την ώρα που προσπαθεί να διαμορφώσει το πλαίσιο του «διαζυγίου» με τη Βρετανία, ένα ρήγμα ανάμεσα σε Ισπανία και Καταλονία θα προκαλέσει νέους τριγμούς, ρίχνοντας τη σκιά του και στα σχέδια για μεταρρύθμιση της Ε.Ε. και της ευρωζώνης.

Σε κάθε περίπτωση, κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει πως θα εξελιχθούν τα πράγματα, κυριολεκτικά μέχρι την τελευταία στιγμή. Για την ώρα, πάντως, τα όσα συμβαίνουν ή έχουν συμβεί μπορούν να συνοψιστούν στα εξής:

• Η κυβέρνηση της Μαδρίτης διαμηνύει ότι το δημοψήφισμα είναι παράνομο, όπως αποφάνθηκε και το Συνταγματικό Δικαστήριο, και δεν πρόκειται να διεξαχθεί. Για τον λόγο αυτό, έχει αποστείλει στην περιοχή χιλιάδες Εθνοφύλακες και αστυνομικούς από άλλες περιφέρειες της χώρας, ενώ έχει προχωρήσει ήδη στην κατάσχεση 10 εκατ. ψηφοδελτίων και εκατοντάδων καλπών, ενώ έχει συλλάβει τουλάχιστον 14 στελέχη της τοπικής κυβέρνησης.

• Η κυβέρνηση της Καταλονίας, η Generalitat, επιμένει ότι το δημοψήφισμα θα διεξαχθεί, διαβεβαιώνοντας τους πολίτες ότι έχει επεξεργαστεί εναλλακτικές λύσεις. Πρακτικά, παίζει το παιχνίδι της γάτας με το ποντίκι με την κεντρική κυβέρνηση, κρύβοντας κάλπες και ψηφοδέλτια και κάνοντας λόγο για… μεταφερόμενα εκλογικά τμήματα, ενώ έχει ζητήσει τη βοήθεια ξένων χάκερ για να τα καταφέρει.

• Μεγάλο πρόβλημα υπάρχει με τη στάση της τοπικής αστυνομίας, των αποκαλούμενων Mossos d’ Esquadra. Η ηγεσία της, αν και έχει δηλώσει ότι παραμένει νομοταγής, έχει διαμηνύσει πως εάν υπάρξει κίνδυνος εκτεταμένων επεισοδίων, δεν θα καταφέρει να διασφαλίσει ότι τα εκλογικά τμήματα θα παραμείνουν κλειστά την Κυριακή, όπως απαιτεί η Μαδρίτη.

• Όσον αφορά στην επόμενη ημέρα, όλα παραμένουν θολά. Αν και ο πρωθυπουργός της Καταλονίας, Carles Puigdemont, έχει δηλώσει ότι ένα «ναι» στο δημοψήφισμα δεν οδηγεί αυτομάτως στην ανεξαρτησία, ο «υπουργός Εξωτερικών» του, Raul Romeva, δήλωσε στην εφημερίδα la Vanguardia ότι η ανεξαρτησία θα κηρυχθεί μέσα σε 48 ώρες μετά το δημοψήφισμα. Αμφότεροι, βεβαίως, κινδυνεύουν να οδηγηθούν στη φυλακή, αλλά αυτό είναι μάλλον δευτερεύον όπως έχουν εξελιχθεί τα πράγματα.

Η κρίσιμη ώρα έφτασε, λοιπόν. Σε κάθε περίπτωση, από την Δευτέρα η Καταλονία δεν θα είναι σε καμία περίπτωση η ίδια. Ούτε η Ισπανία.

Στην Καταλονία χτυπά η καρδιά της ισπανικής οικονομίας – Τι θα σημάνει η ανεξαρτησία

Η Καταλονία είναι ένας από τους κινητήρες της ισπανικής οικονομίας, πρώτη εξαγωγική περιφέρεια, με βιομηχανία και έρευνα αιχμής και υψηλές επιδόσεις στον τουριστικό κλάδο.

Η Καταλονία, που αντιστοιχεί στο 19% του ισπανικού ΑΕΠ ανταγωνίζεται τη Μαδρίτη (18,9%) για τον τίτλο της πιο πλούσιας περιοχής της χώρας. Βρίσκεται τέταρτη στην κατάταξη του κατά κεφαλήν ΑΕΠ (28.600 ευρώ έναντι 24.000 ευρώ που είναι ο μέσος όρος της χώρας), πίσω από τη Μαδρίτη, τη Χώρα των Βάσκων και τη Ναβάρα.

Το ποσοστό της ανεργίας, αντίστοιχο με αυτό της Μαδρίτης, είναι μικρότερο από την υπόλοιπη χώρα: 13,2% για το δεύτερο τρίμηνο 2017 έναντι 17,2% σε εθνικό επίπεδο και 13% στη Μαδρίτη.

Δυναμικές εξαγωγές και μεγάλοι όμιλοι

Η Καταλονία είναι με απόσταση η πρώτη εξαγωγική περιφέρεια της Ισπανίας, με ένα τέταρτο των πωλήσεων αγαθών στο εξωτερικό το 2016 και κατά το πρώτο τρίμηνο 2017.

Η περιοχή προσέλκυσε το 2015 το 14% περίπου των ξένων επενδύσεων στην Ισπανία και έρχεται στη δεύτερη θέση μετά τη Μαδρίτη (64%), αλλά σε απόσταση από όλες τις άλλες περιοχές της χώρας, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του υπουργείου Οικονομίας.

Πολλές μεγάλες εταιρείες έχουν την έδρα τους στη Βαρκελόνη: η εταιρεία ειδών ένδυσης Mango, η τρίτη ισπανική τράπεζα CaixaBank, ο κολοσσός του φυσικού αερίου Gas Natural, ο όμιλος των εθνικών οδών Abertis, ο οίκος αρωμάτων Puig (ιδιοκτήτης των Nina Ricci, Paco Rabanne, Jean-Paul Gaultier).

Μεγάλος βιομηχανικός παράγοντας

Ο τομέας παραγωγής και επεξεργασίας τροφίμων είναι ο πρώτος βιομηχανικός τομέας της Καταλονίας ως προς την απασχόληση και τον κύκλο εργασιών, με πρώτη τη βιομηχανία του κρέατος (μεγάλος εξαγωγέας χοιρινού).

Η Καταλονία συγκεντρώνει το ήμισυ της χημικής βιομηχανίας της Ισπανίας και η δραστηριότητα του τομέα είναι υψηλότερη από ορισμένων ευρωπαϊκών χωρών, όπως η Αυστρία.

Η Καταλονία ήταν το 2016 η δεύτερη στην Ισπανία σε αριθμό παραχθέντων αυτοκινήτων, με το 19% της εθνικής παραγωγής (21% στην Καστίγια και Λεόν). Η Nissan και η Volkswagen, μέσω της Seat, λειτουργούν εργοστάσια παραγωγής. Η Ισπανία είναι ο δεύτερος κατασκευαστής αυτοκινήτων στην Ευρώπη, μετά τη Γερμανία.

Έρευνα και βιοεπιστήμες αιχμής

Η Καταλονία έχει επενδύσει στην έρευνα, κυρίως στους τομείς της γενετικής, της νευροβιολογίας, της κυτταρικής βιολογίας, τομέας που αντιστοιχεί στο 7% του ΑΕΠ της. Πλούσια σε νοσοκομειακές μονάδες αιχμής και ερευνητικά κέντρα, περιλαμβανομένου ενός πυρηνικού κέντρου με επιταχυντή μικροσωματιδίων, η περιοχή είναι η πρώτη στην Ευρώπη σε αριθμό φαρμακευτικών εταιρειών ανά κάτοικο.

Οι νέες τεχνολογίες είναι επίσης παρούσες στη Βαρκελόνη, η οποία φιλοξενεί κάθε χρόνο το παγκόσμιο συνέδριο κινητής τηλεφωνίας.

Τα καταλανικά πανεπιστήμια συγκαταλέγονται στα καλύτερα του κόσμου: στα πέντε πρώτα ισπανικά πανεπιστήμια που περιλαμβάνονται στην κατάταξη της Σανγκάης, τα τρία είναι καταλανικά. Στην Καταλονία λειτουργούν δύο εμπορικές σχολές και σειρά μεγάλων εκδοτικών οίκων.

Πρώτος τουριστικός προορισμός της Ισπανίας

Η Καταλονία, με την πρωτεύουσά της και τις παραλίες της Κόστα Μπράβα, είναι η περιοχή της Ισπανίας που προσελκύει τους περισσότερους ξένους τουρίστες.

Η τάση έχει αυξηθεί τα τελευταία χρόνια. Περισσότερα από 18 εκατομμύρια τουρίστες επισκέφτηκαν την Καταλονία το 2016, το ένα τέταρτο του συνόλου των τουριστών που επισκέφτηκαν την Ισπανία.

Το αεροδρόμιο της Βαρκελόνης είναι το δεύτερο της χώρας , μετά το αεροδρόμιο της Μαδρίτης. Το 2016 υποδέχθηκε περισσότερα από 44 εκατομμύρια επιβάτες. Προσελκύει αεροπορικές εταιρείες χαμηλού κόστους που θέλουν να κάνουν τη Βαρκελόνη κόμβο για τις υπερατλαντικές τους πτήσεις.

Το λιμάνι της Βαρκελόνης είναι τρίτο στην Ισπανία για την κίνηση εμπορευμάτων, μετά τα λιμάνια του Αλχεθίρας και της Βαλένθια, και ένα από τα σημαντικότερα λιμάνια για κρουαζιερόπλοια.

Το ασθενές σημείο του χρέους

Το βάρος του δημοσίου χρέους είναι ένα από τα ασθενή σημεία της Καταλονίας. Αντιστοιχεί στο 35,2% του ΑΕΠ, γεγονός που την καθιστά την τρίτη πιο χρεωμένη περιοχή της Ισπανίας το πρώτο τρίμηνο 2017.

Σε απόλυτους αριθμούς, η Καταλονία έρχεται πρώτη με 75,4 δισεκατομμύρια ευρώ στο τέλος του Μαρτίου. Το χρέος της απαγορεύει την απευθείας χρηματοδότηση από τις αγορές και εξαρτάται γι΄αυτήν από το κεντρικό κράτος.

Οι οικονομικές συνέπειες της ανεξαρτησίας

Οι υπέρ και οι κατά της ανεξαρτησίας συγκρούονται για τις επιπτώσεις της απόσχισης και συχνά βασίζουν ορισμένες φορές τα νούμερα που προβάλλουν σε διαφορετικές μεθόδους και υποθέσεις.

Σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομία της Ισπανίας, η ανεξάρτητη Καταλονία θα βγει από την Ευρωπαϊκή Ενωση και το ΑΕΠ της θα μειωθεί κατά 25% έως 30%, ενώ η ανεργία θα διπλασιασθεί.

Ορισμένοι οικονομολόγοι κάνουν την ακριβώς αντίθετη εκτίμηση, θεωρούν ότι η Καταλονία θα παραμείνει στην ΕΕ και το ΑΕΠ της θα παραμείνει βραχυπρόθεσμα σταθερό, ενώ μακροπρόθεσμα θα αυξηθεί κατά 7%.

Η αυτονομιστική κυβέρνηση της Καταλονίας θεωρεί επίσης ότι η περιοχή δεν θα έχει πλέον πρόβλημα «δημοσιονομικού ελλείμματος» ισχυριζόμενη ότι καταβάλλει στο κεντρικό κράτος περισσότερα χρήματα από αυτά που λαμβάνει.

Οι καταλανικές αρχές τοποθετούν το έλλειμμα στα 16 δισεκατομμύρια ευρώ (8% του τοπικού ΑΕΠ) και η κεντρική κυβέρνηση, αλλά σύμφωνα με υπολογισμό που στηρίζεται σε άλλη μέθοδο, σε 10 δισεκατομμύρια ευρώ (5% του τοπικού ΑΕΠ).

Η απώλεια μια τέτοιας περιοχής για την Ισπανία θα ήταν σίγουρα μεγάλη…

Υπάρχει ωστόσο και η αντίθετη άποψη.

Όλη αυτή η άνθηση έχει επιτευχθεί στο πλαίσιο ενός ενιαίου κράτους το οποίο λειτουργεί στην ενοποιημένη ευρωπαϊκή οικονομία.

Οι ενισχύσεις από τον κεντρικό κορμό θα κοπούν μαχαίρι σε περίπτωση απόσχισης, ενώ το νέο κράτος δεν θα έχει το δικαίωμα παραμονής στο ευρώ.

Με νέο νόμισμα και κυρίως λόγω της γενικότερης οικονομικής αναταραχής που θα υπάρξει υπολογίζεται ότι θα υπάρξει μια άμεση μείωση στο ΑΕΠ της τάξης του 20%.

Παράλληλα η έξοδος από το ευρώ θα σημάνει την αποχώρηση μεγάλου μέρους των βιομηχανιών και αύξηση της ανεργίας.

Μεγάλο πλήγμα θα υποστεί σε πρώτο στάδιο και ο τουρισμός της χώρας καθώς για μεγάλο χρονικό διάστημα θα επικρατεί αβεβαιότητα και αστάθεια. Ο τουρισμός για την Καταλονία είναι εξίσου “βαριά” βιομηχανία.

Αρκεί να δει κανείς τον αριθμό μόνο των Γερμανών τουριστών που επισκέπτονται τον χρόνο την περιοχή. Οι Γερμανοί τουρίστες έφτασαν τα 17 εκατομμύρια πέρυσι και η απώλειά τους θα σημάνει τεράστιο οικονομικό πλήγμα.

Μια απόσχιση της Καταλονίας θα είναι μια κατάσταση lose-lose για την Μαδρίτη και την Βαρκελώνη και το αύριο φαντάζει κάτι παραπάνω από δύσκολο και για τις δύο πλευρές. Έχουν και οι δύο να χάσουν, αν και στο… ζύγι οι απώλειες φαίνονται μεγαλύτερες για την Ισπανία σε βάθος χρόνου, καθώς η οικονομική αστάθεια της Καταλονίας ίσως ξεπεραστεί σε μικρό διάστημα…

Αυτό που πραγματικά τρομάζει τους περισσότερους όμως είναι η αστάθεια σε κοινωνικό επίπεδο.

Κανείς δεν γνωρίζει την αντίδραση όσων Καταλανών είναι αντίθετοι με την απόσχιση, ειδικά στην περίπτωση που υπάρξει αύξηση της ανεργίας, μείωση μισθών κλπ

Κανείς επίσης δεν γνωρίζει την αντίδραση της Μαδρίτης η οποία ήδη ενισχύει τις δυνάμεις του στρατού στην περιοχή.

πηγη