Ο Νταβούτογλου προκάλεσε συνωστισμό…

Με πολύ μεγάλη επιτυχία πραγματοποιήθηκε από το Κυπριακό Κέντρο Μελετών (ΚΥΚΕΜ) την Πέμπτη το βράδυ στο πολιτιστικό κέντρο της Μαρφίν–Λαϊκή στη Λευκωσία, σε πρώτη πανελλήνια επιστημονική εκδήλωση, η παρουσίαση του βιβλίου του Τούρκου πανεπιστημιακού και υπουργού εξωτερικών, Αχμέντ Νταβούτογλου, «Το Στρατηγικό Βάθος: Η Διεθνής Θέση της Τουρκίας».

Η ασφυκτικά γεμάτη από το ακροατήριο αίθουσα, αποδείχθηκε πολύ μικρή για να χωρέσει μια τόσο σπουδαία επιστημονική συζήτηση. Οι παρευρισκόμενοι πάντως είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν τέσσερεις εξαιρετικές παρουσιάσεις από τους Νεοκλή Σαρρή, Χρήστο Ιακώβου, Παναγιώτη Ήφαιστο και Μάριο Ευρυβιάδη.

Όλοι οι παρουσιαστές εξήραν την σημασία του βιβλίου για την κατανόηση της σημερινής Τουρκικής εξωτερικής πολιτικής. Σύμφωνα με τους τέσσερεις παρουσιαστές ο Νταβούτογλου επιχειρεί να κάνει τη κλασική γεωπολιτική σύζευξη. Από τη μία περιγράφει το γεωγραφικό πλεονέκτημα του «στρατηγικού βάθους» της Τουρκικής θέσης στο διεθνές σύστημα και από την άλλη προσπαθεί να εξηγήσει ποιοί θα πρέπει να είναι οι πολιτικοί στόχοι της Τουρκίας που υπαγορεύονται από τη γεωγραφία, δηλαδή η εξισορρόπηση της ένταξης της χώρας στους δυτικούς θεσμούς με την άσκηση κεντρικού και ηγετικού ρόλου στο μουσουλμανικό κόσμο.

Ο Νταβούτογλου τεκμηριώνει την άποψή του ως εξής: Η Τουρκία δεν είναι περιφέρεια αλλά γεωπολιτικό κέντρο. Κατέχει κεντρική θέση μεταξύ Ευρώπης – Ασίας – Αφρικής με αστείρευτο γεωγραφικό βάθος το οποίο εκτείνεται σε τρεις επάλληλες γεωγραφικές ζώνες: την εγγύς χερσαία λεκάνη (Βαλκάνια, Καύκασος, Μέση Ανατολή), την εγγύς θαλασσία λεκάνη (Μαύρη Θάλασσα, Αν. Μεσόγειο, Κασπία, Ερυθρά Θάλασσα και Περσικός Κόλπος) και την εγγύς ηπειρωτική λεκάνη (Ευρώπη, Β. Αφρική, Κεντρική και Ανατολική Ασία. Επίσης, κατά τον Νταβούτογλου, το Οθωμανικό παρελθόν της Τουρκίας της παρέχει πρόσθετο Ιστορικό βάθος.

Αυτό που ουσιαστικά εισηγείται ο Νταβούτογλου είναι ότι η Τουρκία έχει το γεωπολιτικό πλεονέκτημα να μετατραπεί σε πανίσχυρο ενδοσυστημικό πόλο ισχύος του ευρω–ασιατικού συστήματος ασφαλείας. Αυτό θα της επιτρέψει να αναδυθεί, με πλανητικούς όρους, σε δύναμη διεθνούς εμβέλειας.

Τέλος, έγινε εκτεταμένη αναφορά από τους παρουσιαστές για τις ηγεμονικές νεοοθωμανικές αντιλήψεις του Νταβούτογλου σχετικά με το Κυπριακό και το Αιγαίο, καταδεικνύοντας ότι η πρώιμη αρθρογραφία, τόσο στον Αθηναϊκό όσο και στον Κυπριακό Τύπο που εκλαμβάνει την άποψή του για «μηδενικές τριβές με τους γείτονες της Τουρκίας» τελικά απολυτοποιεί τη γενικώτερη προσέγγισή του για τα Ελληνοτουρκικά και το Κυπριακό και πως πρόκειται για αποσπασματική και παραπλανητική ερμηνεία των απόψεων Νταβούτογλου.

ΠΗΓΗ